Wat de Machinerichtlijn regelt
Richtlijn 2006/42/EG geldt voor machines, niet voltooide machines, verwisselbare uitrustingsstukken, veiligheidscomponenten, hijs- en hefgereedschap en andere verwante producten. Om ze in de handel te brengen moet de fabrikant:
- voldoen aan de essentiële veiligheids- en gezondheidseisen, uitgaande van de risicobeoordeling;
- het technisch dossier opstellen en bewaren;
- de EG-verklaring van overeenstemming opstellen (voor niet voltooide machines de inbouwverklaring);
- de CE-markering aanbrengen;
- de gebruiksaanwijzing op papier meeleveren, in de taal van het land van bestemming.
Als richtlijn is ze in elk land in nationaal recht omgezet. In Nederland is dat het Warenwetbesluit machines.
De overstap naar Verordening (EU) 2023/1230
Verordening (EU) 2023/1230 geldt vanaf 20 januari 2027 en trekt de richtlijn vanaf die datum in. Omzetting is niet nodig: dezelfde tekst geldt in de hele EU, en verwijzingen naar de richtlijn gelden als verwijzingen naar de verordening. De lidstaten stellen wel nationale regels vast over sancties en toezichthouders.
Volgens de geraadpleegde bronnen mogen machines die vóór 20 januari 2027 conform de richtlijn in de handel zijn gebracht, daarna nog op de markt worden aangeboden. In de handel brengen gaat over de afzonderlijke eenheid, niet over het model: twee identieke machines kunnen verschillende regels volgen als de eerste in december 2026 en de tweede in februari 2027 in de handel is gebracht.
Wat er verandert met de verordening
- Digitale gebruiksaanwijzingen zijn toegestaan, onder precieze voorwaarden, in plaats van alleen papier.
- De substantiële wijziging is in de tekst gedefinieerd, ook voor softwarewijzigingen.
- Nieuwe eisen voor besturingssystemen, bescherming tegen corruptie en machines met functies die zich via machinaal leren ontwikkelen.
- Voor sommige categorieën machines is een aangemelde instantie nodig.
- De EU-conformiteitsverklaring vervangt de EG-verklaring en mag digitaal worden geleverd.
Controleer voordat u uw documenten aanpast de officiële tekst op EUR-Lex en uw concrete geval met uw CE-adviseur.
Wat u in de praktijk doet
- Leg voor elk serienummer de datum van in de handel brengen vast: die bepaalt welke regels gelden.
- Bewaar het technisch dossier en de gebruiksaanwijzing van al verkochte machines volgens de richtlijn: ze blijven geldig voor die eenheden.
- Bereid nieuwe sjablonen voor verklaring en gebruiksaanwijzing voor de eenheden die vanaf 20 januari 2027 vertrekken.
TARGA bewaart voor elk serienummer de datum, de versie van de handleiding en de gepubliceerde verklaring, zodat de overstap van de ene regeling naar de andere gedocumenteerd blijft.
Veelgestelde vragen
Een machine gebouwd in 2026 en geleverd in 2027: richtlijn of verordening?
Wat telt is de datum waarop die afzonderlijke machine in de handel wordt gebracht. Gebeurt dat op of na 20 januari 2027, dan moet ze voldoen aan Verordening (EU) 2023/1230. Controleer grensgevallen met uw CE-adviseur.
Moet ik de documentatie van al verkochte machines opnieuw maken?
Nee. Voor machines die vóór 20 januari 2027 in de handel zijn gebracht, blijft de documentatie volgens Richtlijn 2006/42/EG geldig en moet ze bewaard blijven.
Staat de Machinerichtlijn digitale gebruiksaanwijzingen toe?
Nee, de richtlijn gaat uit van een gebruiksaanwijzing op papier. De mogelijkheid van een digitale versie komt met Verordening (EU) 2023/1230.